Οι ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ για το Κογκρέσο ολοκληρώθηκαν με ένα θρίαμβο των Δημοκρατικών, οι οποίοι κέρδισαν τον έλεγχο και της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας. Στο τέλος της εκλογικής βραδιάς το μόνο που μπορούσε να κάνει ο Ντόναλντ Τραμπ ήταν να ξεσπά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τη συντριπτική ήττα που μόλις είχε υποστεί.
«Δεν ήμουν στο ψηφοδέλτιο και, αν ήμουν, θα είχαμε κερδίσει ΜΕ ΣΑΡΩΤΙΚΗ ΔΙΑΦΟΡΑ!» έγραψε στο Truth Social.
Αμερικανοί πρόεδροι έχουν υποστεί βαριές ήττες και σε προηγούμενες ενδιάμεσες εκλογές: από το «γερό χτύπημα» που δέχθηκε ο Τζορτζ Μπους το 2006 μέχρι το «σφυροκόπημα» του Μπαράκ Ομπάμα το 2010.
Όμως, όπως παρατηρούν οι Financial Times, η ταπεινωτική ήττα του Τραμπ και του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος το 2026 ανήκει μια ξεχωριστή κατηγορία: μια σαρωτική αποδοκιμασία, από τη μια άκρη της χώρας έως την άλλη, του προέδρου, των συμμάχων του και της ατζέντας της δεύτερης θητείας του.
Πολιτείες και εκλογικές περιφέρειες που παραδοσιακά αποτελούν πεδία αμφίρροπων αναμετρήσεων επέστρεψαν εύκολα στους Δημοκρατικούς. Παράλληλα, οι Ρεπουμπλικανοί υπέστησαν οδυνηρές ήττες στα ίδια τους τα προπύργια, σε βαθιά συντηρητικές περιοχές του αμερικανικού Νότου και της αγροτικής Αμερικής, όπου μέχρι πρότινος έμοιαζαν άτρωτοι.
Πάνω απ’ όλα, ο 80χρονος Πρόεδρος δείχνει να έχει χάσει την επαφή του με το εκλογικό σώμα, γνωρίζοντας μια ήττα ευρύτερη και βαθύτερη ακόμη και από εκείνες του 2018 και του 2020.
«Εφιαλτική βραδιά!!» δήλωσε ο Μπράιαν Λάνζα, πρώην συνεργάτης του Τραμπ, ο οποίος εργάζεται πλέον στη Mercury, εταιρεία συμβούλων στην Ουάσιγκτον. «Ξέραμε ότι οι ενδιάμεσες εκλογές θα ήταν δύσκολες, αλλά κανείς δεν περίμενε κάτι τέτοιο».
Αμερικανοί πρόεδροι έχουν υποστεί βαριές ήττες και σε προηγούμενες ενδιάμεσες εκλογές: από το «γερό χτύπημα» που δέχθηκε ο Τζορτζ Μπους το 2006 μέχρι το «σφυροκόπημα» του Μπαράκ Ομπάμα το 2010.
Όμως, όπως παρατηρούν οι Financial Times, η ταπεινωτική ήττα του Τραμπ και του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος το 2026 ανήκει μια ξεχωριστή κατηγορία: μια σαρωτική αποδοκιμασία, από τη μια άκρη της χώρας έως την άλλη, του προέδρου, των συμμάχων του και της ατζέντας της δεύτερης θητείας του.
Πολιτείες και εκλογικές περιφέρειες που παραδοσιακά αποτελούν πεδία αμφίρροπων αναμετρήσεων επέστρεψαν εύκολα στους Δημοκρατικούς. Παράλληλα, οι Ρεπουμπλικανοί υπέστησαν οδυνηρές ήττες στα ίδια τους τα προπύργια, σε βαθιά συντηρητικές περιοχές του αμερικανικού Νότου και της αγροτικής Αμερικής, όπου μέχρι πρότινος έμοιαζαν άτρωτοι.
Πάνω απ’ όλα, ο 80χρονος Πρόεδρος δείχνει να έχει χάσει την επαφή του με το εκλογικό σώμα, γνωρίζοντας μια ήττα ευρύτερη και βαθύτερη ακόμη και από εκείνες του 2018 και του 2020.
«Εφιαλτική βραδιά!!» δήλωσε ο Μπράιαν Λάνζα, πρώην συνεργάτης του Τραμπ, ο οποίος εργάζεται πλέον στη Mercury, εταιρεία συμβούλων στην Ουάσιγκτον. «Ξέραμε ότι οι ενδιάμεσες εκλογές θα ήταν δύσκολες, αλλά κανείς δεν περίμενε κάτι τέτοιο».
«Δεν έχω ξαναδεί τέτοια βραδιά», δήλωσε από την πλευρά του ο Μπρένταν Μπόιλ, Δημοκρατικός από τη Φιλαδέλφεια, ο οποίος θα αναλάβει τον Ιανουάριο την προεδρία της Επιτροπής Προϋπολογισμού της Βουλής των Αντιπροσώπων. «Ποτέ στη ζωή μου δεν έχω δει πρόεδρο να αποδοκιμάζεται τόσο ολοκληρωτικά».
Οι Ρεπουμπλικανοί έβραζαν από οργή. «Λουτρό αίματος», έγραψε στο X ο Έρικ Έρικσον, συντηρητικός σχολιαστής και παρουσιαστής από την Τζόρτζια. «Το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα θα πει ότι φταίνε μόνο το Ιράν και οι τιμές της βενζίνης. Φταίνε κι αυτά. Αλλά είναι πολύ περισσότερα». Στη λίστα του συμπεριέλαβε τα πάντα: από τη «διαφθορά» και την «ανικανότητα» μέχρι τη «φιλική στάση απέναντι στη Ρωσία», τις «υπερβολικά επιθετικές απελάσεις» και την πολυδάπανη ανακαίνιση της αίθουσας χορού του Λευκού Οίκου.
Οι Ρεπουμπλικανοί έβραζαν από οργή. «Λουτρό αίματος», έγραψε στο X ο Έρικ Έρικσον, συντηρητικός σχολιαστής και παρουσιαστής από την Τζόρτζια. «Το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα θα πει ότι φταίνε μόνο το Ιράν και οι τιμές της βενζίνης. Φταίνε κι αυτά. Αλλά είναι πολύ περισσότερα». Στη λίστα του συμπεριέλαβε τα πάντα: από τη «διαφθορά» και την «ανικανότητα» μέχρι τη «φιλική στάση απέναντι στη Ρωσία», τις «υπερβολικά επιθετικές απελάσεις» και την πολυδάπανη ανακαίνιση της αίθουσας χορού του Λευκού Οίκου.
Πλήρης αποτυχία της εκστρατείας του Τραμπ
Ο Τραμπ είχε επιχειρήσει να σώσει το κόμμα του με ένα συνέδριο γεμάτο διασημότητες στο Ντάλας του Τέξας τον Σεπτέμβριο και με σχεδόν καθημερινές επισκέψεις, τις τελευταίες εβδομάδες, σε περιοχές της ρεπουμπλικανικής Αμερικής όπου η εκλογική κυριαρχία του κόμματος κινδύνευε.
Ωστόσο, ο πρόεδρος ενδέχεται τελικά να επιδείνωσε την κατάσταση. Υποβάθμιζε διαρκώς τις ανησυχίες και τα προβλήματα για το κόστος ζωής που υπήρξε καταλυτικό για την ψήφο των περισσότερων Αμερικανών. Αντίθετα αναδείκνυε θέματα που ελάχιστα απασχολούσαν όπως τα νέα οικοδομικά έργα στην Ουάσιγκτον, ενώ αντί να μιλήσει για πολιτικά προγράμματα και τις ικανότητες των υποψηφίων του εστίαζε μόνιμα σε κολακευτικά σχόλια για την εξωτερική εμφάνιση και τη σωματική του διάπλαση.
Στην προεκλογική εκστρατεία, οι Ρεπουμπλικανοί έμοιαζαν να προσκρούουν διαρκώς στον τοίχο της δυσαρέσκειας των ψηφοφόρων, καθώς προσπαθούσαν να τους πείσουν. «Το ακούμε εδώ και εβδομάδες. Πηγαίνουμε σε σκληροπυρηνικούς Ρεπουμπλικανούς ψηφοφόρους και μας λένε ότι θα ψηφίσουν τη Μέρι Πελτόλα [την υποψήφια των Δημοκρατικών]», δήλωσε ο Ντέιβ Μπρόνσον, πρώην δήμαρχος του Άνκορατζ της Αλάσκας και υποψήφιος κυβερνήτης της πολιτείας. «Είναι ψήφος διαμαρτυρίας».
Οι πολίτες ψήφισαν με βάση την τσέπη τους
Ο πρόεδρος και οι σύμμαχοί του έμοιαζαν να έχουν ξεχάσει πώς ανέκτησαν τον Λευκό Οίκο και τον πλήρη έλεγχο του Κογκρέσου το 2024. Ο Τραμπ κέρδισε την ψήφο των πολιτών με τη δέσμευση να πατάξει τον πληθωρισμό που ταλαιπώρησε τη θητεία του Τζο Μπάιντεν, υποσχόμενος βενζίνη στα 2 δολάρια το γαλόνι και στεγαστικά δάνεια με επιτόκιο 3%.
Όμως, ο εμπορικός πόλεμος που εξαπέλυσε τον Απρίλιο του 2025, τη λεγόμενη «Ημέρα της Απελευθέρωσης», υπονόμευσε γρήγορα αυτούς τους στόχους, αυξάνοντας το κόστος των αμερικανικών εισαγωγών και διατηρώντας τον πληθωρισμό σε ανησυχητικά υψηλά επίπεδα.
Το πραγματικό σημείο καμπής ήρθε όταν ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκίνησε τον πόλεμο με το Ιράν. Η εκτίναξη των τιμών των καυσίμων που ακολούθησε προκάλεσε την οργή των Αμερικανών ψηφοφόρων, οι οποίοι ήδη βρίσκονταν επί χρόνια αντιμέτωποι με την πίεση του κόστους ζωής και είχαν πιστέψει τη δέσμευσή του ότι δεν θα ξεκινούσε νέους πολέμους.
«Αγοράζω ακριβώς τα ίδια πράγματα. Τρώμε ακριβώς όπως τρώγαμε πάντα», δήλωσε η Άμπιγκεϊλ Ρόρικ, 32χρονη βοηθός δικηγόρου από το Ντε Μόιν της Αϊόβα. «Αυτό που αλλάζει είναι η τιμή. Και, από ένα σημείο και μετά, δεν έχει σημασία πόσο προσεκτικά προγραμματίζεις τα έξοδά σου».
«Κάθε μήνα, η ζωή κοστίζει περισσότερο», δήλωσε ο σύζυγός της, Τζεφ Ρόρικ, 54 ετών, που εργάζεται σε μη κερδοσκοπικό οργανισμό. «Πόσο άσχημα πρέπει να γίνουν τα πράγματα; Πού είναι το όριο;»
Το κόστος του μακροπρόθεσμου δανεισμού έχει επίσης αυξηθεί, με το επιτόκιο αναφοράς για τα 30ετή στεγαστικά δάνεια να εκτινάσσεται πάνω από το 7%. Την παραμονή των εκλογών, η μέση τιμή της βενζίνης επί Τραμπ ξεπέρασε τελικά το επίπεδο που είχε καταγραφεί επί κυβέρνησης Μπάιντεν, φθάνοντας τα 3,46 δολάρια το γαλόνι.
«Η βενζίνη είναι πλέον υπερβολικά ακριβή», δήλωσε ο Τσαντ Κούγκελ, 46χρονος εργαζόμενος σε αποθήκη στο Μπουν της Αϊόβα, καθώς ετοιμαζόταν να ψηφίσει το απόγευμα της Τρίτης.
Αντί όμως να ακούσουν τα προβλήματα των Αμερικανών, ο Τραμπ και άλλα στελέχη της κυβέρνησής του τα απέρριπταν ως κατασκεύασμα των Δημοκρατικών και υποστήριζαν ότι οι ΗΠΑ ζούσαν μια οικονομική «χρυσή εποχή».
«Ο πρόεδρος Τραμπ υποσχέθηκε ότι θα έβαζε τέλος στον πληθωρισμό από την πρώτη ημέρα», δήλωσε ο Μάικλ Στρέιν, διευθυντής μελετών οικονομικής πολιτικής στο συντηρητικό American Enterprise Institute. «Αντί όμως να εφαρμόσει μια ατζέντα για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, εξαπέλυσε έναν εμπορικό πόλεμο που αύξησε τις τιμές. Και στη συνέχεια υποτίμησε τις ανησυχίες των ψηφοφόρων για το κόστος ζωής».
Λάθη και στην επιλογή υποψηφίων
Ο Τραμπ έκανε λάθη και στην επιλογή των υποψηφίων για τις ενδιάμεσες εκλογές. Αξιοποίησε την τεράστια επιρροή του στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα για να στηρίξει στις εσωκομματικές προκριματικές εκλογές πρόσωπα που διακρίνονταν περισσότερο για την αφοσίωσή τους στον ίδιο παρά για την ικανότητά τους να κερδίσουν στην τελική εκλογική αναμέτρηση.
Ενδεικτικά, κατέβαλε τεράστια προσπάθεια και τελικά κατάφερε να παραμερίσει τον εν ενεργεία Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή του Τέξας, Τζον Κόρνιν, υπέρ του Κεν Πάξτον, του αμφιλεγόμενου γενικού εισαγγελέα της πολιτείας, ο οποίος τελικά έχασε την έδρα.
Μετά τον θάνατο του Λίντσεϊ Γκρέιαμ στη Νότια Καρολίνα, ο Τραμπ στήριξε την αδελφή του, Νταρλίν, μια πολιτικά άπειρη υποψήφια, για να τον αντικαταστήσει. Η εκστρατεία της όμως δεν απέδωσε, παραδίδοντας και αυτή την έδρα της Γερουσίας στους Δημοκρατικούς.
Απέτυχε και ο… «κόκκινος τρόμος»
Απέτυχαν επίσης οι προσπάθειες του Αμερικανού προέδρου να δυσφημίσει τους αντιπάλους του ως σοσιαλιστές που βρίσκονται υπό τον έλεγχο της άκρας Αριστεράς. Αυτό συνέβη και στην αναμέτρηση για τη Γερουσία στο Μίσιγκαν, όπου υποψήφιος ήταν ο προοδευτικός Δημοκρατικός Αμπντούλ Ελ-Σαγέντ.
«Είναι απλώς θέατρο, και το θέατρο πουλάει», δήλωσε ο Τόμι Χάρις, ψηφοφόρος στο Ντιτρόιτ, αναφερόμενος στις σφοδρές επιθέσεις κατά τη διάρκεια της εκστρατείας στο Μίσιγκαν. «Θέλω να δω τι θα κάνει», πρόσθεσε για τον Ελ-Σαγέντ.
Πιο παραδοσιακοί Ρεπουμπλικανοί, όπως η επί σειρά ετών γερουσιαστής του Μέιν, Σούζαν Κόλινς, και ο μετριοπαθής Ρεπουμπλικανός της Πενσιλβάνια, Μπράιαν Φιτζπάτρικ, παρασύρθηκαν επίσης από το κύμα αντίδρασης κατά του Τραμπ, παρότι είχαν προσπαθήσει σε διάφορες στιγμές της τελευταίας διετίας να αποστασιοποιηθούν από τον Λευκό Οίκο.
«ΤΟ ΚΥΜΑ ΤΟΥΣ ΠΑΡΑΣΥΡΕΙ ΟΛΟΥΣ», έγραψε το βράδυ της Τρίτης στο X ο Ντέιβιντ Κότσελ, σύμβουλος στρατηγικής των Ρεπουμπλικανών στην Αϊόβα.
Απόρριψη του τραμπισμού – «Ποτέ ξανά τόση διαφθορά στη χώρα»
Το βράδυ της Τρίτης, αξιωματούχοι στον Λευκό Οίκο επιχείρησαν να εκπέμψουν μήνυμα αδιαλλαξίας, υποστηρίζοντας ότι χωρίς τον Τραμπ το αποτέλεσμα θα ήταν ακόμη χειρότερο για τους Ρεπουμπλικανούς.
«Ο πρόεδρος Τραμπ έκανε καλύτερη δουλειά στην προώθηση πολλών υποψηφίων απ’ ό,τι οι ίδιοι για τον εαυτό τους», δήλωσε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου. Πρόσθεσε ότι οι ψηφοφόροι που απέρριψαν το κόμμα θα μετάνιωναν για την επιλογή τους όταν τελείωνε ο πόλεμος με το Ιράν και υποχωρούσαν οι τιμές.
«Ανεξάρτητα από το πώς θα εξελιχθεί η σημερινή ημέρα, η αποφασιστικότητα του προέδρου Τραμπ να σταματήσει τη ριζοσπαστική Αριστερά θα γίνει ακόμη ισχυρότερη. Προσδεθείτε», δήλωσε ο αξιωματούχος.
Πριν από την ημέρα της ψηφοφορίας, η κυβέρνηση Τραμπ είχε προχωρήσει σε σειρά ενεργειών για να επηρεάσει τις ενδιάμεσες εκλογές: από απειλές για ποινικές διώξεις εις βάρος εκλογικών αξιωματούχων μέχρι δικαστικές προσφυγές με στόχο την παρέμβαση σε συγκεκριμένες αναμετρήσεις.
Το αποτέλεσμα όμως ήταν τόσο σαρωτικό, ώστε ο Τραμπ δεν μπορούσε να ισχυριστεί ότι η ψηφοφορία είχε νοθευτεί. «Είμαι απολύτως διατεθειμένος να αποδεχθώ αυτά τα αποτελέσματα», δήλωσε στους New York Times.
Πράγματι, στα κρίσιμα εκλογικά μέτωπα της Τρίτης, η αποδοκιμασία του προέδρου ήταν αδιαμφισβήτητη. «Πρόκειται για απόρριψη του τραμπισμού», δήλωσε ο Ντέιβιντ Ρίγκλεϊ, επαγγελματίας του κατασκευαστικού κλάδου στην Πενσιλβάνια, ο οποίος υποστήριξε τον νικητή Δημοκρατικό υποψήφιο σε μια αμφίρροπη περιφέρεια της κοιλάδας Λίχαϊ.
«Ο Τραμπ είναι μισητό πρόσωπο. Έχει διχάσει τόσο πολύ. Και επί των ημερών του υπήρξε περισσότερη διαφθορά απ’ όση έχει δει ποτέ αυτή η χώρα», δήλωσε.
- από το ieidiseis
