Οπως αναμενόταν, «άνθρακες ο θησαυρός». Τα κυβερνητικά μέτρα στήριξης που εξήγγειλε χθες ο πρωθυπουργός και εξειδίκευσαν οι αρμόδιοι υπουργοί αθροίζονται στο τρομερό ποσό των 500 εκατ. ευρώ και υπόκεινται στη γνωστή, εκλογικής στόχευσης, «φιλοσοφία»: ψίχουλα σε πολλούς (με μεγάλη «περίμετρο» σύμφωνα με τη στερεότυπη κυβερνητική φράση).
Αν προσθέσουμε και τα 300 εκατ. ευρώ της πρώτης φάσης των μέτρων αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης, αθροίζουμε 800 εκατ. ευρώ. Μια σύγκριση με το θηριώδες υπερπλεόνασμα μας δίνει εύγλωττα το μέτρο της κοροϊδίας: Το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 ανήλθε σε 12.131 εκατ. ευρώ.
Η υπέρβαση σε σχέση με τις προβλέψεις του προϋπολογισμού του 2025, δηλαδή το υπερπλεόνασμα, ανήλθε στο πρωτοφανές ύψος των 6 δισ. ευρώ! Από 2,4% του ΑΕΠ αρχική πρόβλεψη, ανήλθε σε 4,9% του ΑΕΠ. Η σύγκριση είναι συντριπτική.
Ο δημοσιονομικός «πλούτος» είναι… προκλητικός αν συγκριθεί με τα ψίχουλα που ανακοινώνει κατά καιρούς η κυβέρνηση της Ν.Δ.:
• 6 δισ. υπερπλεόνασμα το 2025
• 17 δισ. ευρώ τα υπερπλεονάσματα από το 2022
• 39 δισ. τα ταμειακά διαθέσιμα του Δημοσίου.
Κι όμως, η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι όλα αυτά είναι «κλειδωμένα» για άλλους σκοπούς και δη για το χρέος ή απαγορεύεται να διατεθούν διότι το απαγορεύει ο ευρωπαϊκός «κόφτης» δαπανών. Αμφότερα είναι υποκριτικά άλλοθι: στην πραγματικότητα είναι κλειδωμένα «για άλλους σκοπούς» λόγω της φόρμουλας δημοσιονομικής λιτότητας που εφαρμόζει συνειδητά η κυβέρνηση όλα τα τελευταία χρόνια. Για παράδειγμα, «λεφτά υπάρχουν» για την πρόωρη αποπληρωμή των δανείων του πρώτου μνημονίου σε συνθήκες ενεργειακής κρίσης και οικονομικής αστάθειας. Τον Δεκέμβριο 2025 έδωσε πάνω από 5 δισ. ευρώ και τον Ιούνιο προγραμματίζει την καταβολή επιπλέον 7 δισ. ευρώ γι’ αυτόν τον σκοπό. Το «πάρτι» με πακτωλό δημοσιονομικών πόρων «για άλλους σκοπούς» ζαλίζει και προκαλεί.
Χθες όμως καταγράφηκε κάτι ακόμη πιο προκλητικό: στην ανακοίνωση για τα δημοσιονομικά στοιχεία των ετών 2022 - 2025, βρίσκουμε το εξής στοχιείο: στην τετραετία αυτή, η «υποστήριξη των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων» κόστισε στα δημόσια οικονομικά 3,3 δισ. ευρώ! Από αυτά, τα 667 εκατ. ευρώ ήταν η επιβάρυνση του 2025, δηλαδή περισσότερα από το πακέτο μέτρων που ανακοινώθηκε χθες... «Λεφτά υπάρχουν» και για τις τράπεζες.
Ποιους στηρίζουν τα μέτρα;
Από τα πρώτα 300 εκατ. ευρώ, τα 130 εκατ. ευρώ πήγαν στο fuel pass, 15 εκατ. επιδότηση για αγορά λιπασμάτων και 51 + 56 εκατ. ευρώ για τα διυλιστήρια και τις ακτοπλοϊκές εταιρείες. Δηλαδή από τα «300 εκατ.» που ανακοινώθηκαν, μόνο 145 εκατ. ευρώ πάνε πραγματικά στους πολίτες
Τα προηγούμενα fuel pass έδειξαν ότι προκάλεσαν αύξηση τιμών έως 300% σε σχέση με την Ε.Ε., η οποία πήγε ξανά σε διυλιστήρια, εμπόρους, πρατήρια.
Στο μεταξύ, η κυβέρνηση αρνείται να «αγγίξει» την «ιερή αγελάδα» των φόρων στα καύσιμα (ΦΠΑ και Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης), παρότι αυτή η κατεύθυνση περιλαμβάνεται ξανά στην εργαλειοθήκη παρεμβάσεων που δημοσιοποίησε χθες η Κομισιόν. Εδώ, προφανώς, «είναι Βαλκάνια» και η κυβέρνηση αρνείται να επιστρέψει στην κοινωνία ένα μέρος των υπερκερδών όσων επωφελούνται από την ενεργειακή κρίση.
Αλλες χώρες-μέλη της Ε.Ε., χωρίς να έχουν πρωτογενή υπερπλεονάσματα, πράττουν διαφορετικά.
Για παράδειγμα:
- Η Ισπανία μείωσε τον ΦΠΑ καυσίμων από 21% σε 10%
- Η Ιταλία μείωσε τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ) έως 34%
- Η Κύπρος μείωσε τον ΦΠΑ στο ρεύμα σε 5% και μηδένισε τον ΦΠΑ στα τρόφιμα
- Η Ιρλανδία μείωσε τον ΕΦΚ έως 25%.
Υπερπλεονάσματα με λιτότητα και «παρκάρισμα» πόρων
Πώς παράγονται τα υπερπλεονάσματα; Από την «υπεραπόδοση της οικονομίας» και από την «πάταξη της φοροδιαφυγής», ισχυρίζονται τα αρμόδια κυβερνητικά στελέχη. Οι παρατιθέμενοι πίνακες, ωστόσο, διηγούνται μια διαφορετική ιστορία, καθώς αποδεικνύουν δύο πράγματα: Πρώτο, ότι ο προϋπολογισμός υποεκτελείται συστηματικά στο σκέλος των δαπανών.
Με πιο απλά λόγια, κατά την εκτέλεσή του περικόπτονται οι δαπάνες σε πολύ υψηλότερο βαθμό σε σχέση με την υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων. Το 2025 αυτή η περικοπή δαπανών έσπασε ρεκόρ, φτάνοντας τα 3,5 δισ. ευρώ! Δεύτερο, η κυβέρνηση «παρκάρει» συστηματικά πολλά δισ. ευρώ παράγοντας υψηλά πλεονάσματα στα Λοιπά Νομικά Πρόσωπα. Πρόκειται για καραμπινάτη δημοσιονομική απάτη, καθώς αυτά τα πλεονάσματα οφείλονται σε πολύ υψηλό ποσοστό στις... κρατικές επιχορηγήσεις. Δηλαδή η κυβέρνηση δημιουργεί συνειδητά και συστηματικά τα πλεονάσματα αυτά με επιχορηγήσεις μεγάλου ύψους! Πού πάνε αυτά τα πλεονάσματα; Στα ρευστά διαθέσιμα του Δημοσίου και από εκεί για το χρέος. Πόσο συνέβαλαν στο πρωτογενές πλεόνασμα αυτές οι δύο πηγές; 7,28 δισ. ευρώ! Χωρίς αυτά δεν θα υπήρχε υπερπλεόνασμα και δεν θα πιανόταν καν ο στόχος για το πλεόνασμα...
- από Εφημερίδα των Συντακτών
Πώς παράγονται τα υπερπλεονάσματα; Από την «υπεραπόδοση της οικονομίας» και από την «πάταξη της φοροδιαφυγής», ισχυρίζονται τα αρμόδια κυβερνητικά στελέχη. Οι παρατιθέμενοι πίνακες, ωστόσο, διηγούνται μια διαφορετική ιστορία, καθώς αποδεικνύουν δύο πράγματα: Πρώτο, ότι ο προϋπολογισμός υποεκτελείται συστηματικά στο σκέλος των δαπανών.
Με πιο απλά λόγια, κατά την εκτέλεσή του περικόπτονται οι δαπάνες σε πολύ υψηλότερο βαθμό σε σχέση με την υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων. Το 2025 αυτή η περικοπή δαπανών έσπασε ρεκόρ, φτάνοντας τα 3,5 δισ. ευρώ! Δεύτερο, η κυβέρνηση «παρκάρει» συστηματικά πολλά δισ. ευρώ παράγοντας υψηλά πλεονάσματα στα Λοιπά Νομικά Πρόσωπα. Πρόκειται για καραμπινάτη δημοσιονομική απάτη, καθώς αυτά τα πλεονάσματα οφείλονται σε πολύ υψηλό ποσοστό στις... κρατικές επιχορηγήσεις. Δηλαδή η κυβέρνηση δημιουργεί συνειδητά και συστηματικά τα πλεονάσματα αυτά με επιχορηγήσεις μεγάλου ύψους! Πού πάνε αυτά τα πλεονάσματα; Στα ρευστά διαθέσιμα του Δημοσίου και από εκεί για το χρέος. Πόσο συνέβαλαν στο πρωτογενές πλεόνασμα αυτές οι δύο πηγές; 7,28 δισ. ευρώ! Χωρίς αυτά δεν θα υπήρχε υπερπλεόνασμα και δεν θα πιανόταν καν ο στόχος για το πλεόνασμα...
- από Εφημερίδα των Συντακτών
