Τίποτα περισσότερο ή λιγότερο απ’ όσα είπα κι έγραψα για το «νέο κόμμα Τσίπρα», κατά την μακρά περίοδο της άχαρης «Ινστιτουτικής» του εκκόλαψης, δεν έχω να προσθέσω… άμα τη εμφανίσει του στο Θησείο, την προηγούμενη Τρίτη το βράδυ. Μόνο ότι ταυτίστηκα, θέλω να πώ, με όσα διάβασα το επόμενο πρωί, στην αξιοθαύμαστη ανάρτηση της συγγραφέως, δημοσιογράφου και μεταφράστριας Μαριάννας Τζιατζή, υπό τον τίτλο «Όλα για το όνομα*»∙ που ακολουθεί:«Βαρύ ιστορικό φορτίο φέρει το ΕΛΑΣ που επέλεξε ο Αλέξης Τσίπρας για το κόμμα που μέχρι χθες το όνομά του ήταν εφτασφράγιστο μυστικό.
Πολλά ειπώθηκαν και θα ειπωθούν για το νέο κόμμα. Πικρόχολα και ενθουσιώδη, αυτάρεσκα και ειρωνικά. Όμως μερικές φορές η τέχνη, η λογοτεχνία λέει πιο πολλά από πολλές περισπούδαστες αναλύσεις. Στο νου μου ήρθε το ποίημα «Θεατρίνοι Μ.Α.» του Σεφέρη, γραμμένο στη Μέση Ανατολή το καλοκαίρι του 1943. Παραθέτω τις δύο πρώτες στροφές:
Στήνουμε θέατρα και τα χαλνούμε
όπου σταθούμε κι όπου βρεθούμε
στήνουμε θέατρα και σκηνικά,
όμως η μοίρα μας πάντα νικά
και τα σαρώνει και μας σαρώνει
και τους θεατρίνους και το θεατρώνη
υποβολέα και μουσικούς
στους πέντε ανέμους τους βιαστικούς».
Όλα «για το όνομα», λοιπόν, κι αυτά κι εκείνα, τα «πικρόχολα» ή «ενθουσιώδη» ή «αυτάρεσκα» ή «ειρωνικά» που ειπώθηκαν και γράφτηκαν για το «νέο θέατρο που στήθηκε» στο Θησείο. Τον «θεατρώνη» και τους «θεατρίνους» που το έστησαν, τους μουσικούς και τους υποβολείς. Όπως τα πικρόχολα του πρωθυπουργού μας κ. Μητσοτάκη, ας πούμε, για τον τίτλο του νέου κόμματος: «Τι να πω για το όνομα, φαντάζομαι το ΕΑΜ το άφησαν στον κ. Πολάκη»… Ή για τον ιδρυτή του νέου κόμματος: «Ο κ. Τσίπρας κρίθηκε ως πρωθυπουργός και θα κριθεί ως αρχηγός ενός κόμματος που δεν έχουμε δει ακόμη, αν είναι ο ΣΥΡΙΖΑ με νέο ΑΦΜ – Χθες είδα μια θεαματική βουτιά στο παρελθόν, παρά το τι πρέπει να κάνουμε για το μέλλον στην πατρίδα μας»… Ή για τον πολιτικό χώρο γεννήσεως του νέου κόμματος: «Υπάρχει ένας κατακερματισμένος χώρος στην αντιπολίτευση και ειδικά στην Αριστερά, αλλά και ένας κοινός τόπος: να φύγει ο Μητσοτάκης και η κυβέρνηση. Αυτό δεν συνιστά εναλλακτική πρόταση»…
Κι όπως τα ενθουσιώδη του αρθρογράφου της εφημερίδας «Το Βήμα», Άρη Ραβανού, υπό τον τίτλο «Αλέξη γερά, να φύγει η δεξιά»: «H χθεσινή εικόνα (σ. σ: στην επίσημη πρώτη του νέου κόμματος στο Θησείο) έδειξε κάτι σαφές, ότι η λέξη “συμπαράταξη” επιστρέφει δυνατά στο πολιτικό λεξιλόγιο και μαζί της επιστρέφει και η συζήτηση για μια νέα μεγάλη δημοκρατική παράταξη…Το σύνθημα ακούστηκε πολλές φορές τη χθεσινή βραδιά των αποκαλυπτηρίων του νέου κόμματος του Αλέξη Τσίπρα. Δυνατά, ρυθμικά, σχεδόν με εκείνη τη γνώριμη πολιτική φόρτιση άλλων εποχών: «Αλέξη γερά, να φύγει η Δεξιά». Και όσο περνούσε η ώρα, γινόταν όλο και πιο καθαρό ότι δεν επρόκειτο απλώς για ένα στιγμιαίο ξέσπασμα ενθουσιασμού από φίλους και υποστηρικτές του Αλ. Τσίπρα. Ήταν η συμπύκνωση μιας πολιτικής ανάγκης, που αρχίζει να διαμορφώνεται ξανά στον χώρο της κεντροαριστεράς και της ευρύτερης προοδευτικής παράταξης: η αναζήτηση μιας νέας συμπαράταξης…
Εντάξει, τα αυτάρεσκα που γράφτηκαν και ειπώθηκαν για το «νέο θέατρο» (σ. σ: απ’ τον «θεατρώνη», κυρίως, κι απ’ τους ακολούθους του «θεατρίνους») είναι τόσα πολλά που δεν θα χωρούσαν ούτε στην εξάτομη Οδύσσεια του «Κάκτου», ούτε καν στην… Ιθάκη ολόκληρη. Όσο για τα ειρωνικά αντίστοιχα, συνοψίζονται αρκούντως, σε δυό φράσεις του άσπονδου συντρόφου του «θεατρώνη» (του κ. Τσίπρα, βεβαίως) Γαβριήλ Σακελλαρίδη, τις εξής:
● «Οποιοδήποτε πολιτικό κόμμα να έχει την καθαρότητα ώστε να τοποθετείται στα κρίσιμα και στα δύσκολα. Χθες, (σ. σ: στην παρουσίαση του νέου κόμματος στο Θησείο) δεν ακούσαμε τοποθετήσεις, αλλά γενικόλογες διακηρύξεις. Δεν ακούσαμε προτάσεις. Οι επτά άξονες (σ.σ.: που παρουσίασε ο κ. Τσίπρας) είναι “τίτλοι”. Δεν λέω ότι βγήκαν από το ChatGPT, αλλά πολύ εύκολα θα μπορούσε να έβγαζε τα ίδια».
● «Ήμουν σίγουρος ότι ο Αλέξης Τσίπρας θα προσπαθήσει να χτίσει στην Αριστερά. Αλλά είμαι και πολύ σίγουρος ότι δεν θα αργήσουμε να δούμε και το δεξί φλας».
Κατά τα λοιπά, χιλιάδες – εκφραστικά της κρατούσης κοινωνικοπολιτικής παθολογίας της χώρας – ψηφιακά ή έντυπα ή προφορικά σχολιαστικά ρινίσματα, πιο «πικρόχολα», πιο «ενθουσιώδη», πιο «αυτάρεσκα» και πιο «ειρωνικά» απ’ αυτά που διαβάσατε. Και τοξικά, κι ανόητα, κι αρρωστημένα, συστημένα: «Όλα για το όνομα»!..
Κι ύστερα, επί της ανούσιας πολιτικής ουσίας σαν να λέμε, ήρθαν οι… μετρήσεις: «Στο 23,5% η ΝΔ, δεύτερος ο Τσίπρας με 12,8% – Μάχη ΠΑΣΟΚ (10%) με Καρυστιανού (9,5%) για την 3η θέση», αν το πιστεύετε και αν σας ενδιαφέρει…
Πολλά ειπώθηκαν και θα ειπωθούν για το νέο κόμμα. Πικρόχολα και ενθουσιώδη, αυτάρεσκα και ειρωνικά. Όμως μερικές φορές η τέχνη, η λογοτεχνία λέει πιο πολλά από πολλές περισπούδαστες αναλύσεις. Στο νου μου ήρθε το ποίημα «Θεατρίνοι Μ.Α.» του Σεφέρη, γραμμένο στη Μέση Ανατολή το καλοκαίρι του 1943. Παραθέτω τις δύο πρώτες στροφές:
Στήνουμε θέατρα και τα χαλνούμε
όπου σταθούμε κι όπου βρεθούμε
στήνουμε θέατρα και σκηνικά,
όμως η μοίρα μας πάντα νικά
και τα σαρώνει και μας σαρώνει
και τους θεατρίνους και το θεατρώνη
υποβολέα και μουσικούς
στους πέντε ανέμους τους βιαστικούς».
Όλα «για το όνομα», λοιπόν, κι αυτά κι εκείνα, τα «πικρόχολα» ή «ενθουσιώδη» ή «αυτάρεσκα» ή «ειρωνικά» που ειπώθηκαν και γράφτηκαν για το «νέο θέατρο που στήθηκε» στο Θησείο. Τον «θεατρώνη» και τους «θεατρίνους» που το έστησαν, τους μουσικούς και τους υποβολείς. Όπως τα πικρόχολα του πρωθυπουργού μας κ. Μητσοτάκη, ας πούμε, για τον τίτλο του νέου κόμματος: «Τι να πω για το όνομα, φαντάζομαι το ΕΑΜ το άφησαν στον κ. Πολάκη»… Ή για τον ιδρυτή του νέου κόμματος: «Ο κ. Τσίπρας κρίθηκε ως πρωθυπουργός και θα κριθεί ως αρχηγός ενός κόμματος που δεν έχουμε δει ακόμη, αν είναι ο ΣΥΡΙΖΑ με νέο ΑΦΜ – Χθες είδα μια θεαματική βουτιά στο παρελθόν, παρά το τι πρέπει να κάνουμε για το μέλλον στην πατρίδα μας»… Ή για τον πολιτικό χώρο γεννήσεως του νέου κόμματος: «Υπάρχει ένας κατακερματισμένος χώρος στην αντιπολίτευση και ειδικά στην Αριστερά, αλλά και ένας κοινός τόπος: να φύγει ο Μητσοτάκης και η κυβέρνηση. Αυτό δεν συνιστά εναλλακτική πρόταση»…
Κι όπως τα ενθουσιώδη του αρθρογράφου της εφημερίδας «Το Βήμα», Άρη Ραβανού, υπό τον τίτλο «Αλέξη γερά, να φύγει η δεξιά»: «H χθεσινή εικόνα (σ. σ: στην επίσημη πρώτη του νέου κόμματος στο Θησείο) έδειξε κάτι σαφές, ότι η λέξη “συμπαράταξη” επιστρέφει δυνατά στο πολιτικό λεξιλόγιο και μαζί της επιστρέφει και η συζήτηση για μια νέα μεγάλη δημοκρατική παράταξη…Το σύνθημα ακούστηκε πολλές φορές τη χθεσινή βραδιά των αποκαλυπτηρίων του νέου κόμματος του Αλέξη Τσίπρα. Δυνατά, ρυθμικά, σχεδόν με εκείνη τη γνώριμη πολιτική φόρτιση άλλων εποχών: «Αλέξη γερά, να φύγει η Δεξιά». Και όσο περνούσε η ώρα, γινόταν όλο και πιο καθαρό ότι δεν επρόκειτο απλώς για ένα στιγμιαίο ξέσπασμα ενθουσιασμού από φίλους και υποστηρικτές του Αλ. Τσίπρα. Ήταν η συμπύκνωση μιας πολιτικής ανάγκης, που αρχίζει να διαμορφώνεται ξανά στον χώρο της κεντροαριστεράς και της ευρύτερης προοδευτικής παράταξης: η αναζήτηση μιας νέας συμπαράταξης…
Εντάξει, τα αυτάρεσκα που γράφτηκαν και ειπώθηκαν για το «νέο θέατρο» (σ. σ: απ’ τον «θεατρώνη», κυρίως, κι απ’ τους ακολούθους του «θεατρίνους») είναι τόσα πολλά που δεν θα χωρούσαν ούτε στην εξάτομη Οδύσσεια του «Κάκτου», ούτε καν στην… Ιθάκη ολόκληρη. Όσο για τα ειρωνικά αντίστοιχα, συνοψίζονται αρκούντως, σε δυό φράσεις του άσπονδου συντρόφου του «θεατρώνη» (του κ. Τσίπρα, βεβαίως) Γαβριήλ Σακελλαρίδη, τις εξής:
● «Οποιοδήποτε πολιτικό κόμμα να έχει την καθαρότητα ώστε να τοποθετείται στα κρίσιμα και στα δύσκολα. Χθες, (σ. σ: στην παρουσίαση του νέου κόμματος στο Θησείο) δεν ακούσαμε τοποθετήσεις, αλλά γενικόλογες διακηρύξεις. Δεν ακούσαμε προτάσεις. Οι επτά άξονες (σ.σ.: που παρουσίασε ο κ. Τσίπρας) είναι “τίτλοι”. Δεν λέω ότι βγήκαν από το ChatGPT, αλλά πολύ εύκολα θα μπορούσε να έβγαζε τα ίδια».
● «Ήμουν σίγουρος ότι ο Αλέξης Τσίπρας θα προσπαθήσει να χτίσει στην Αριστερά. Αλλά είμαι και πολύ σίγουρος ότι δεν θα αργήσουμε να δούμε και το δεξί φλας».
Κατά τα λοιπά, χιλιάδες – εκφραστικά της κρατούσης κοινωνικοπολιτικής παθολογίας της χώρας – ψηφιακά ή έντυπα ή προφορικά σχολιαστικά ρινίσματα, πιο «πικρόχολα», πιο «ενθουσιώδη», πιο «αυτάρεσκα» και πιο «ειρωνικά» απ’ αυτά που διαβάσατε. Και τοξικά, κι ανόητα, κι αρρωστημένα, συστημένα: «Όλα για το όνομα»!..
Κι ύστερα, επί της ανούσιας πολιτικής ουσίας σαν να λέμε, ήρθαν οι… μετρήσεις: «Στο 23,5% η ΝΔ, δεύτερος ο Τσίπρας με 12,8% – Μάχη ΠΑΣΟΚ (10%) με Καρυστιανού (9,5%) για την 3η θέση», αν το πιστεύετε και αν σας ενδιαφέρει…